Woordenlijst slim laden

Energie- & vermogenseenheden

kWh — Kilowattuur

Een eenheid van energie. Eén kWh is de hoeveelheid energie die een apparaat van 1 kW verbruikt in één uur. Wordt gebruikt om aan te geven hoeveel energie een batterij opslaat of een EV verbruikt.

kW — Kilowatt

Een eenheid van vermogen die de snelheid van energieoverdracht meet. Een 22 kW lader levert sneller energie dan een 11 kW lader. Je gecontracteerd transportvermogen (GTV) wordt ook in kW uitgedrukt.

kVA — Kilovolt-ampère

Een eenheid van schijnbaar vermogen, die zowel actief (nuttig) als reactief vermogen combineert. Netaansluitingen en transformatorcapaciteit worden vaak in kVA uitgedrukt.

kVAr — Kilovolt-ampère reactief

Een eenheid van reactief vermogen. Reactief vermogen verricht geen nuttig werk maar is nodig om spanningsniveaus in het net te handhaven. Netbeheerders kunnen kosten in rekening brengen voor excessief reactief vermogen.

Slim laden & het elektriciteitsnet

GTV — Gecontracteerd Transportvermogen

Het maximale vermogen (in kW) waarvoor je netaansluiting is gecontracteerd. Overschrijding leidt tot boetes van de netbeheerder. Stekker’s kW-max bescherming voorkomt dit.

DSO — Distribution System Operator (netbeheerder)

Het bedrijf dat het lokale elektriciteitsdistributienet beheert (bijv. Liander, Stedin, Enexis). Netbeheerders zijn verantwoordelijk voor netcapaciteit en kunnen congestiesignalen opleggen.

TSO — Transmission System Operator

De beheerder van het hoogspanningsnet op nationaal niveau (bijv. TenneT in Nederland). TSO’s bewaken de netstabiliteit en beheren de markt voor ondersteunende diensten.

Netcongestie

Een situatie waarbij de elektriciteitsvraag de beschikbare netcapaciteit op een specifieke locatie of regio overschrijdt. Slim laden kan reageren op congestiesignalen van netbeheerders om de belasting tijdens piekmomenten te verminderen.

Peak shaving (piekvermijding)

Het verlagen van het maximale vermogensverbruik door verbruik gelijkmatiger over de tijd te spreiden. Dit voorkomt overschrijding van je GTV en bespaart op vermogenskosten.

Load balancing (vermogensverdeling)

Het verdelen van beschikbaar vermogen over meerdere laadpunten en andere apparaten om de netaansluitingscapaciteit niet te overschrijden. Zorgt dat alle voertuigen laden binnen veilige grenzen.

Netbewust laden

Laden dat zich aanpast aan real-time netcondities — inclusief congestiesignalen, energieprijzen en beschikbare capaciteit. Gaat verder dan simpel tijdgestuurd laden door actief het net te beschermen.

Eigen verbruik (zelfconsumptie)

Lokaal opgewekte zonne-energie direct op locatie gebruiken in plaats van terug te leveren aan het net. Slim laden kan het laden van EV’s verschuiven naar zonnige uren om eigen verbruik te maximaliseren.

Zekeringslimiet

De fysieke ampèrelimiet van de hoofdzekering bij je netaansluiting. Een harde grens die niet overschreden kan worden zonder risico op stroomuitval. Stekker respecteert zekeringlimieten altijd als veiligheidsgrenzen.

Netaansluiting

Het fysieke en contractuele aansluitpunt tussen je gebouw en het elektriciteitsnet. Gedefinieerd door de zekeringslimiet en het gecontracteerd transportvermogen (GTV).

Demand response (vraagsturing)

Het aanpassen van energieverbruik als reactie op netsignalen of prijssignalen om de netstabiliteit te ondersteunen. Slim laden is een van de meest flexibele vormen van vraagsturing.

Curtailment (aftopping)

Het bewust verlagen van het vermogen van een apparaat (bijv. zonnepanelen of laders) om binnen netgrenzen te blijven. Een laatste redmiddel wanneer andere optimalisatiestrategieën niet voldoende zijn.

Elektrisch laden

V1G — Vehicle-to-Grid (eenrichtingsverkeer)

Slim laden waarbij de laadsnelheid wordt aangepast op basis van netcondities, energieprijzen of zonneproductie. Energie stroomt één kant op: van net naar voertuig. Dit is wat de meeste slimme laadsystemen vandaag gebruiken.

V2G — Vehicle-to-Grid (tweerichtingsverkeer)

Bidirectioneel laden waarbij EV’s zowel kunnen laden als terugleveren aan het net. Dit maakt EV-batterijen tot gedistribueerde energieopslag, waarmee diensten als peak shaving en netbalancering mogelijk worden.

V2H — Vehicle-to-Home

Bidirectioneel laden waarbij de auto stroom teruglevert aan het huis in plaats van aan het net. Werkt als een thuisbatterij, nuttig bij stroomuitval of om eigen verbruik van zonne-energie te maximaliseren.

SoC — State of Charge (laadniveau)

Het huidige laadniveau van een batterij, uitgedrukt als percentage (0-100%). Stekker gebruikt SoC-informatie om optimale laadschema’s te plannen en te zorgen dat voertuigen hun gewenste laadniveau bereiken.

EVSE — Electric Vehicle Supply Equipment

De fysieke laadapparatuur — de lader zelf, inclusief connectoren. Elke EVSE kan een of meer connectoren hebben (bijv. Type 2, CCS).

Laadprofiel

Een tijdreeks van vermogensinstellingen die via OCPP naar een lader worden gestuurd. Vertelt de lader precies hoeveel vermogen op elk moment geleverd moet worden. Stekker genereert automatisch geoptimaliseerde laadprofielen.

Laadsessie

De periode van het moment dat een voertuig wordt aangesloten tot het weer wordt losgekoppeld. Stekker optimaliseert elke sessie op basis van vertrektijd, energiebehoefte, netcondities en prijzen.

Laadpas

Een RFID-kaart waarmee je je identificeert en een laadsessie start. In Stekker kunnen laadpassen individuele laadvoorkeuren en prioriteitsniveaus krijgen.

CDR — Charge Detail Record

Een gestandaardiseerd overzicht van een voltooide laadsessie met geleverde energie, duur, kosten en identificatiegegevens. Wordt gebruikt voor facturering en rapportage.

Rollen in de sector

CPO — Charge Point Operator

Een bedrijf dat laadinfrastructuur beheert: installatie, onderhoud en exploitatie van laadpunten. CPO’s verzorgen facturering, authenticatie en communiceren met platforms als Stekker via OCPP of OCPI.

CPMS / CSMS — Charge Point Management System

Backendsoftware waarmee CPO’s hun netwerk van laadpunten beheren. Stekker integreert met CPMS-platforms om slim laden toe te voegen zonder bestaande systemen te vervangen.

eMSP — e-Mobility Service Provider

Een partij die laaddiensten aanbiedt aan bestuurders — inclusief roaming, betalingen en laadpassen. eMSP’s communiceren met CPO’s via het OCPI-protocol.

SCSP — Smart Charging Service Provider

De rol van Stekker in het ecosysteem: het leveren van slimme laadoptimalisatie als dienst aan CPO’s, installateurs en vlootbeheerders, zonder hun bestaande infrastructuur te vervangen.

EMS — Energy Management System

Een systeem dat laden, opwekking, opslag en verbruik op een locatie coördineert om te optimaliseren op kosten, netbeperkingen en prioriteiten. De Stekker Engine is een EMS specifiek ontworpen voor slim laden.

CEM — Customer Energy Manager

In de S2-standaard: de controller die meerdere flexibele apparaten (laders, batterijen, warmtepompen) op een klantlocatie coördineert. Stekker vervult de CEM-rol.

Aggregator

Een partij die vraagsturing van meerdere locaties bundelt om deel te nemen aan energiemarkten of netdiensten te leveren. Slim laden kan bijdragen aan geaggregeerde flexibiliteitsportfolio’s.

Protocollen & standaarden

OCPP — Open Charge Point Protocol

Het standaardprotocol voor communicatie tussen laadpunten en backendsystemen. Stekker ondersteunt OCPP 1.6 en 2.0.1 en stuurt geoptimaliseerde laadprofielen in real-time naar laders.

OCPI — Open Charge Point Interface

Een protocol voor gegevensuitwisseling tussen CPO’s en eMSP’s, voor roaming en interoperabiliteit. Stekker gebruikt OCPI voor integraties met partners als E-Flux en Evesto.

S2 (EN 50491-12-2)

Een open Europese standaard voor communicatie tussen energiemanagementsystemen en flexibele apparaten. Maakt leverancieronafhankelijke sturing mogelijk van laders, batterijen en andere flexibele assets via WebSocket-verbindingen.

OpenADR — Open Automated Demand Response

Een standaard voor geautomatiseerde vraagsturing, waarmee laadpunten en batterijen netsignalen van DSO’s en TSO’s kunnen opvolgen. Stekker ondersteunt OpenADR voor congestiebeheer.

MQTT

Een lichtgewicht berichtenprotocol voor real-time communicatie tussen Stekker Edge-apparaten op locatie en het Stekker-cloudplatform. Biedt betrouwbare gegevensuitwisseling met lage latentie.

Modbus

Een industrieel communicatieprotocol dat door Stekker Edge wordt gebruikt om real-time gegevens te lezen van energiemeters en omvormers op de klantlocatie. Maakt snellere lokale reactietijden mogelijk dan cloud-only oplossingen.

Energiemarkten

Day-ahead markt

De elektriciteitsmarkt waar uurprijzen voor de volgende dag worden bepaald via een veiling. Stekker gebruikt day-ahead prijzen om het laden te plannen tijdens de goedkoopste uren.

Dynamische prijzen / Dynamisch energiecontract

Elektriciteitsprijzen met tarieven die per uur variëren op basis van groothandelsprijzen. Slim laden maximaliseert besparingen door verbruik automatisch te verschuiven naar goedkope momenten.

EPEX Spot

De European Power Exchange waar day-ahead en intraday elektriciteit wordt verhandeld. Nederlandse en Belgische elektriciteitsprijzen worden hier bepaald. Stekker haalt deze prijzen op voor optimalisatie.

Onbalansprijs

De real-time afrekenpijs van de TSO voor afwijkingen tussen gepland en werkelijk elektriciteitsverbruik. Deze prijzen kunnen zeer volatiel zijn en bieden extra optimalisatiemogelijkheden.

PTU — Programme Time Unit

Een interval van 15 minuten dat wordt gebruikt voor afrekening en meting op de Nederlandse elektriciteitsmarkt. Alle energiestromen worden per PTU gemeten en afgerekend. Daarom is kW-max gebaseerd op 15-minutengemiddelden.

GOPACS

Een Nederlands platform voor marktgebaseerd congestiebeheer. Stelt netbeheerders in staat om lastverschuivingen aan te vragen bij marktdeelnemers. Stekker kan reageren op GOPACS-signalen door laadschema’s aan te passen.

HBE-credits — Hernieuwbare Brandstof Eenheden

Nederlandse duurzame energiecertificaten die worden verdiend door conforme rapportage die gelijktijdige hernieuwbare opwekking en EV-laden bewijst. Vertegenwoordigt extra inkomsten uit groen laden.

Besturing & optimalisatie

BESS — Battery Energy Storage System (batterijopslag)

Een stationaire batterij-installatie voor het opslaan en afgeven van elektriciteit. In combinatie met slim laden kan een BESS zonnepieken opvangen, netvraag verlagen tijdens piekbelasting en reservevermogen bieden.

Model Predictive Control (MPC)

Een besturingsstrategie die een wiskundig model van het systeem gebruikt om toekomstig gedrag te voorspellen en bij elke tijdstap optimale beslissingen te nemen. Stekker’s engine gebruikt MPC om laadschema’s te plannen die kosten minimaliseren binnen netlimieten en laaddeadlines.

Digital Twin (digitale tweeling)

Een digitale representatie van een fysiek systeem — zoals een laadlocatie met laders, zonnepanelen en netaansluiting — waarmee gedrag kan worden gesimuleerd en geoptimaliseerd voordat wijzigingen in de echte wereld worden doorgevoerd.

Flexibele assets

Apparaten die hun energieverbruik in de tijd kunnen verschuiven zonder hun kernfunctie te beïnvloeden. EV’s, batterijen en warmtepompen zijn flexibele assets — hun energiegebruik kan worden verplaatst naar momenten die beter zijn voor het net en goedkoper voor de klant.

Vijf niveaus van slim laden

Stekker’s raamwerk voor het categoriseren van laadintelligentie: Niveau 1 (handmatige timer), Niveau 2 (gepland laden), Niveau 3 (prijsgeoptimaliseerd), Niveau 4 (netgeïntegreerd), Niveau 5 (autonoom, zelfregulerend). De meeste Stekker-klanten opereren op Niveau 3-4.

Stekker Platform

Stekker Engine

De AI-gestuurde optimalisatiekern van het Stekker-platform. Genereert optimale laadprofielen door 20+ metrics te overwegen, waaronder energieprijzen, zonnevoorspellingen, netbeperkingen en voertuigprioriteiten.

Stekker Edge

Een hardwaremodule op locatie (gebaseerd op de Teltonika RUT956 router) die wordt geïnstalleerd in de meterkast van de klant. Leest real-time gegevens van energiemeters via Modbus en voert laadplannen lokaal uit voor snellere reactietijden.

Koppelingscode

Een korte code die in het managementsysteem van je CPO wordt ingevoerd om een laadpunt te koppelen aan je Stekker-account. Zo verbindt Stekker met je bestaande laadinfrastructuur zonder deze te vervangen.